DLA KOGO?

W miesiącach maj–czerwiec br. był realizowany mechanizm wsparcia sektora produkcji jabłek deserowych. Mechanizm ten został wdrożony w Polsce na podstawie przepisów rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2022/467 z dnia 23 marca 2022 r. przewidującego nadzwyczajną pomoc dostosowawczą dla producentów w sektorach rolnych.

Stosownie do założeń przyjętych przez Komisję Europejską państwa członkowskie powinny wybrać jeden lub więcej sektorów, aby wesprzeć producentów najbardziej poszkodowanych z powodu zakłóceń na rynku wywołanych rosyjską inwazją na Ukrainę. Jednym z potencjalnych problemów zidentyfikowanych przez Komisję Europejską jest wstrzymanie dostaw do Rosji oraz Białorusi, co ze względów logistycznych i finansowych powoduje zakłócenia w handlu w niektórych sektorach i przekłada się na zakłócenia równowagi na rynku wewnętrznym.

Z uwagi na trudną sytuację w sektorze jabłek przeznaczonych na rynek owoców deserowych spowodowaną zakazem przywozu na Białoruś wybranych produktów rolnych pochodzących z UE, nasiloną wskutek rosyjskiej inwazji na Ukrainę polskie władze podjęły decyzję, aby pomoc udostępnioną Polsce na podstawie ww. rozporządzenia rozdysponować m.in. na rzecz producentów jabłek deserowych pod warunkiem, że zdecydują się na sprzedaż tych owoców do zakładów przetwórczych, które zobowiążą się do ich przetworzenia.

Z wnioskiem o pomoc mogły występować:

  • organizacje producentów owoców i warzyw w imieniu producentów jabłek będących ich członkami, przy czym podmioty te były zobowiązane do przekazania całości pomocy na rzecz tych producentów,
  • producenci jabłek niezrzeszeni w organizacjach producentów owoców i warzyw.

KORZYŚCI

Celem zastosowania nadzwyczajnej pomocy dostosowawczej dla producentów jabłek było ograniczenie podaży jabłek deserowych oferowanej w końcowej części sezonu 2021/2022 poprzez przekierowanie części ich zapasów do wykorzystania jako surowiec dla przetwórstwa.

ZASADY

W ramach zaprojektowanego mechanizmu część jabłek deserowych pochodzących ze zbiorów przeprowadzonych w 2021 r., które pozostawały w chłodniach producentów lub organizacji producentów owoców i warzyw, mogła zostać skupiona przez zakłady przetwórcze w celu ich przetworzenia, a za ich dostarczenie do przetwórstwa producentom jabłek przysługiwała pomoc finansowa obliczana na podstawie ich ilości oraz ustalonej stawki pomocy dla jednostki wagi.

Pomoc zaoferowana producentom jabłek deserowych zachęciła ich do sprzedaży części swoich zapasów zakładom przetwórczym, wskutek czego ograniczeniu uległa presja podaży na rynku jabłek deserowych, co zapobiegło nadmiernemu spadkowi cen.

Do pomocy kwalifikowały się wyłącznie jabłka deserowe, tj. spełniające minimalne wymagania jakości handlowej dla takich jabłek.

Stawka pomocy wyniosła 0,30 zł za kg jabłek deserowych do przetwórstwa i odpowiada różnicy między ceną rynkową jabłek deserowych (około 0,90 zł/kg) a ceną jabłek kierowanych do przetwórstwa (około 0,60 zł/kg), obserwowanych w lutym 2022 r.

Maksymalna ilość jabłek, która w ramach proponowanego mechanizmu mogła zostać objęta pomocą, wyniosła 200 tys. ton.

JAK SKORZYSTAĆ?

Wnioski o pomoc mogły zostać złożone do 30 czerwca 2022 r. do Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (ARiMR).

FINANSOWANIE

Budżet pomocy kształtował się na poziomie 60 mln zł, co stanowiło 12,81 mln euro (wg kursu Europejskiego Banku Centralnego z 28 lutego 2022 r., tj. kursu wynoszącego 4,6835 zł/euro, który zgodnie z art. 1 ust. 6 rozporządzeniem (UE) 2022/467 ma zastosowanie w przypadku państw, które nie przyjęły euro).

Pomoc, o której mowa, w całości będzie pochodziła ze środków Unii Europejskiej.

W ramach mechanizmu skierowano do przetwórstwa blisko 196 tys. ton jabłek, z czego 111,3 tys. ton dostarczyli producenci indywidualni, a 84,3 tys. ton – organizacje producentów owoców i warzyw.

Aktualnie ARiMR rozpatruje wnioski o pomoc, która musi zostać wypłacona beneficjentom najpóźniej do 30 września 2022 r.